- Nowy
KOBIERZEC – ten fascynujący wyrób rękodzielniczy- stanowi dla nas, ludzi wychowanych w kulturze zachodnioeuropejskiej, jedynie element wystroju domów, przedmiot służący do ozdabiania podłóg; dla człowieka Wschodu zaś zawsze był symbolem domu i życia rodzinnego, miejsce gdzie się spożywa posiłki, śpi, znajduje schronienie. Właśnie w takim kontekście życia codziennego powinien być rozpatrywany każdy Wschodni kobierzec, po to by oddać jego „wagę” kulturową ale również aby odczytać z prawidłowej perspektywy jego znaczenie artystyczne.
Prezentowany dywan należy do grupy kobierców etnicznych wytwarzanych przez Kurdów z Kuszanu. Kurdowie żyją na obszarze pasa przygranicznego pomiędzy Chorasanem a Turkiestanem. Kobierce z Kuszanu (najczęstsza używana nazwa to KORDI, odnosząca się bezpośrednio do ludności kurdyjskiej jak i rdzennej rasy owiec znanej z wyjątkowej odporności na trudne warunki klimatyczne w górzystych rejonach północnego Chorasanu) są trudne do jednoznacznego zidentyfikowania, ponieważ Kurdowie podlegali silnym wpływom zarówno Turkmenów jak i Beludzów. Miłośnicy tkanin etnicznych cenią te wyjątkowe kobierce wysoko, za silnie wyrażoną prostoliniowość wzorów i upodobanie do stosowania naturalnych barwników ( wyrabianych według sekretnych formuł mistrzów farbiarskich, używając do tego celu substancji występujących w przyrodzie ) jak i do ciemnych „sztywnych” barw. Kolory były zawsze bardzo ważne w kobiercach nomadów. Nawet kiedy zaczęto na masową skalę stosować chemiczne substancje barwiące, do wyrobu dywanów z tego rejonu używano barwników naturalnych. Wyroby etniczne KORDI często sięgają po motywy plemienne zwane GUL. Motyw GUL to, najczęściej, mały medalion w kształcie ośmiokąta, podzielony na cztery części o domiennych kolorach i zawierający w swym wnętrzu inne dekorowane figury geometryczne. Nie jest znane jednoznaczne pochodzenie tego motywu, interpretuje się go na różne sposoby, od róży po odbicie nogi słonia lub wielbłąda. W jężyku perskim słowo GUL oznacza "kwiat", można zatem przypuszczać że jest to "geometyczne", uproszczone wyobrażenie bardzo istotnego dla świata islamu symbolu jakim jest róża. Nie wykluczone jest również że motyw ten wywodzi się ze starodawnych herbów plemiennych. GUL - często nazywany jest (błędnie!) wzorem BUCHARA od nazwy miasta w Uzbekistanie, gdzie nie wytwarzano kobierców, a jedynie składowano je do dalszego eksporu.
Kobierzec KORDI to więcej niż tylko dywan – to fragment perskiego dziedzictwa, zakorzeniony w tradycji plemiennej, bogaty w symbolikę i utkany tak, by przetrwać próbę czasu.
Opis